فن رادیاتور جریان هوا را از میان رادیاتور آب و کندانسور کولر عبور می‌دهد. در سرعت بالا، جریان هوای طبیعی کافی است — اما در ترافیک، دور آرام و توقف فن تنها راه خنک شدن موتور است.

فن معمولاً با دو محرک کار می‌کند: موتور برقی (رایج‌ترین در خودروهای امروزی) یا ویسکوز مکانیکی.

نشانه‌های خرابی

بالا رفتن دمای موتور در ترافیک در حالی که در حرکت مشکلی نیست — مشخص‌ترین نشانه
کار نکردن فن با وجود بالا رفتن دما
ضعیف شدن کولر در توقف ولی خنک بودن در حرکت
صدای غرش، زوزه یا برخورد از ناحیه‌ی فن
چرخش کند فن
کار دائمی فن حتی با موتور سرد — نشانه‌ی خرابی رله، سنسور دما یا خود فن
شکستگی پره‌ها

نکته‌ی تشخیصی مهم

اگر خودرو در ترافیک جوش می‌آورد ولی در حرکت خنک است، تقریباً همیشه مشکل از فن یا مدار کنترل آن است — نه از رادیاتور.

برعکس، اگر در سرعت بالا هم جوش می‌آورد، مشکل احتمالاً از رادیاتور، ترموستات یا واتر پمپ است.

همیشه خود فن خراب نیست

پیش از تعویض فن، این‌ها بررسی شوند:

فیوز و رله‌ی فن — ارزان‌ترین و شایع‌ترین علت
سنسور دمای مایع خنک‌کننده — اگر خطا بدهد، فرمان روشن شدن فن صادر نمی‌شود
سیم‌کشی و سوکت از نظر خوردگی
مقاومت فن در سیستم‌های چنددوره

بسیاری از موارد «فن کار نمی‌کند» با تعویض یک رله‌ی ارزان حل می‌شوند.

پیش از سفارش

۱. مدل و حجم موتور ۲. با کولر یا بدون کولر — خودروهای کولردار معمولاً فن قوی‌تر یا دوتایی دارند ۳. فن تنها یا مجموعه با شرود — در بسیاری از خودروها فن با قاب پلاستیکی (شرود) به‌صورت مجموعه فروخته می‌شود ۴. تعداد پین سوکت و ولتاژ ۵. کد قطعه

همزمان چه چیزی؟

رله و فیوز
سنسور دما
مقاومت فن
شرود (قاب فن) در صورت شکستگی — بدون شرود، بازده فن به‌شدت کم می‌شود

اصل یا طرح؟

دبی هوای واقعی — فن ضعیف در ترافیک جوابگو نیست
دوام موتور برقی و بلبرینگ‌ها
مقاومت پره‌ها در برابر حرارت — پره‌ی بی‌کیفیت با گرما تاب برمی‌دارد و لرزش می‌سازد
کیفیت آب‌بندی موتور فن در برابر آب و گرد

سؤالات پرتکرار

در ترافیک جوش می‌آورم ولی در جاده نه؛ مشکل چیست؟ تقریباً همیشه فن یا مدار کنترلش.

فن اصلاً کار نمی‌کند؛ حتماً باید عوض شود؟ نه. اول رله، فیوز و سنسور دما را بررسی کنید.

فن دائم کار می‌کند؛ طبیعی است؟ اگر با موتور سرد هم کار می‌کند، معمولاً از رله‌ی چسبیده یا سنسور معیوب است.

شرود شکسته؛ مهم است؟ بله. بدون قاب، هوا از کنار فن فرار می‌کند و بازده به‌شدت کم می‌شود.

فن قوی‌تر نصب کنم؟ باید با سیستم برق و مدار کنترل خودرو سازگار باشد.

ارسال

حجیم — تهران با پیک موتوری یا وانت، شهرستان با تیپاکس یا باربری.

نشانه‌های خرابی

بالا رفتن دما فقط در ترافیک و پایین آمدنش در حرکت
کار نکردن یا دیر روشن شدن فن
صدای برخورد پره به شرود
ضعیف کار کردن کولر در توقف

پیش از سفارش بدانید

فن خودروهای با کولر و بدون کولر متفاوت است
مدل تک‌سرعته و چندسرعته و مدل با مقاومت، سوکت متفاوتی دارند

نکته‌ی نصب

پیش از تعویض فن، رله و فیوز و حسگر دما را بررسی کنید؛ بسیاری از موارد «فن کار نمی‌کند» مشکلشان فن نیست.

چه زمانی باید عوض شود؟

موتور فن عمر طولانی دارد؛ خرابی معمولاً از بلبرینگ یا رله است.

همراه این قطعه چه چیزی عوض می‌شود؟

رله‌ی فن و حسگر دما.